DSpace Repository

Uruhare rw'itorero mu mashuri mu kwimakaza imikoreshereze y’imvugo mbonera y’ururimi rw'ikinyarwanda mu burezi bw’ibanze bw’u Rwanda.

Show simple item record

dc.contributor.author Niyibigira, Pierre
dc.date.accessioned 2026-01-20T15:26:41Z
dc.date.available 2026-01-20T15:26:41Z
dc.date.issued 2025-08
dc.identifier.uri https://dr.ur.ac.rw/handle/123456789/2830
dc.description Master's Dissertation en_US
dc.description.abstract Iyi nyigo y‟ubushakashatsi yibanda ku “Uruhare rw'Itorero mu mashuri mu kwimakaza imikoreshereze y‟imvugo mbonera y‟ururimi rw'Ikinyarwanda mu burezi bw‟ibanze bw‟u Rwanda”. Yakozwe hagamijwe gusesengura ikibazo k‟imvugo zikocamye zigenda zifata intera mu biganiro by‟abanyeshuri hagati yabo, n‟igihe baganira n‟abarimu cyangwa abayobozi. Ururimi rw‟Ikinyarwanda nk'ururimi kavukire, rufite uburyo buhamye bwo kuvugwa no kwandikwa bugamije gukomeza umuco no kwimakaza indangagaciro zisigasira ubunyarwanda. Mu ndangagaciro Itorero ryimakaza harimo n‟indangagaciro yo kuboneza Imvugo y‟ururimi rw‟Ikinyarwanda. Itorero ryashyizweho nk‟uburyo bwo kugarura ishema ry‟umuco n‟indangagaciro harimo no kunoza Imvugo ikoreshwa mu mibereho ya buri munsi. Intego z‟ubu bushakashatsi ni ugusesengura: Uburyo intego y‟imikoreshereze y‟imvugo mbonera y‟Ikinyarwanda ishyirwa mu bikorwa mu Itorero; Uruhare rw‟abanyeshuri bitabira Itorero mu kwimakaza imvugo mbonera; Imyumvire y‟abarimu n‟abayobozi b‟amashuri ku nyigisho zijyanye n‟imvugo mbonera; Uruhare rw‟abatoza b‟Itorero mu gufasha abanyeshuri gutandukanya imvugo zikwiriye n‟izidakwiye mu mibanire yabo n‟abandi. Ubushakashatsi bwakorewe mu bigo bibiri by‟amashuri yisumbuye byo mu karere ka Nyanza: College du Christ Roi Nyanza na GS HVP Gatagara. Hifashishijwe ihange nyamubano n‟ihange ry‟iyungikanya (constructivism and sociocultural theory) hagamijwe gusesengura uko abanyeshuri, abarimu n‟abayobozi bafatanya mu kwimakaza indangagaciro yo kuboneza imvugo. Abagize Uruhare nk‟abakeshwamakuru yakusanyijwe ku banyeshuri 102, abarimu, abayobozi b‟amashuri n‟abatoza b‟Itorero 65. Habayeho gukusanya amakuru hifashishijwe ibibazo by‟iganirabaza, urutonde rw‟ibibazo bifunguye, ibiganiro byimbitse n‟isesengura ry‟inyandiko z‟ubushakashatsi bwakozwe mbere ku ngingo zijyanye n‟ururimi, indangagaciro n‟umurage w‟Itorero mu Rwanda. Abakeshwamakuru bahawe ibisobanuro byimbitse ku bushakashatsi mbere yo kuganirizwa no guhabwa ibibazo byagutse by‟ubushakashatsi. Ibyavuye muri ubu bushakashatsi byagaragaje ko Itorero rifite uruhare rukomeye mu kwimakaza imvugo mbonera y‟ururimi rw‟Ikinyarwanda. Bwagaragaje kandi ko indangagaciro yo kuboneza Imvugo y‟ururimi rw‟Ikinyarwanda ikwiye guhabwa umwanya uhagije mu myigire y‟Itorero kugira ngo abanyeshuri barusheho kumenya neza amagambo akwiye n‟imvugo mbonera ikoreshwa mu biganiro byubaka. Uretse ibyo, ubushakashatsi bwerekanye ko hakenewe ubufatanye hagati y‟abarimu bigisha Ikinyarwanda n‟abatoza b‟Itorero kugira ngo barusheho gutanga inyigisho zinoze ku bijyanye no kuboneza imvugo. Bwanasanze hakenewe impinduka mu mitekerereze n‟imyumvire y‟abashinzwe Itorero kugira ngo indangagaciro yo kuboneza imvugo ibashe kugera ku rwego rwifuzwa. Hashingiwe ku makuru yagaragajwe mu ikusanyamakuru ntihakwiye kwibandwa ku ndangagaciro zirebana na politiki gusa ahubwo indangagaciro zose zigasaranganwa umunya n‟imvugo mbonera ikarushaho kwimakazwa. Ibi biri mu byatumye duhitamo gukora iyi ngigo nka bumwe mu buryo bwo kuziba icyuho cyagaragajwe muri ubu bushakashatsi kimwe no mu bundi bushakashatsi bwakozwe mbere. Mu kwanzura, ubu bushakashatsi butanga inama ku nzego zishinzwe itorero kimwe n‟izishinzwe guteza imbere Ikinyarwanda, bugaragaza igikwiye gukorwa kugira ngo imvugo mbonera y‟ururimi rw‟Ikinyarwanda ikomeze gusigasirwa, gusugira no gukoreshwa mu buryo buboneye. en_US
dc.language.iso kin en_US
dc.subject Kwimakaza imikoreshereze y’imvugo en_US
dc.subject Ururimi rw'Ikinyarwanda en_US
dc.subject Burezi bw’ibanze en_US
dc.subject Rwanda en_US
dc.title Uruhare rw'itorero mu mashuri mu kwimakaza imikoreshereze y’imvugo mbonera y’ururimi rw'ikinyarwanda mu burezi bw’ibanze bw’u Rwanda. en_US
dc.type Dissertation en_US


Files in this item

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

Search DSpace


Browse

My Account